ေ၀ေ၀၀ါး၀ါးအလုပ္သမားမ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ သဘာဝ သံယံဇာတမ်ား ေပါႂကြယ္ဝေသာ ႏိုင္ငံျဖစ္သည့္အျပင္ လယ္ယာ စိုက္ပ်ိဳးေရး လုပ္ငန္းမ်ား၊ ေရလုပ္ငန္းမ်ား လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ရန္ ေရခံ၊ေျမခံ ေကာင္းသည့္ႏိုင္ငံ ျဖစ္သည္ဟုဆိုလွ်င္ မည္သူမွျငင္းဖြယ္ ဆိုမည္ မဟုတ္ေပ။

ထိုသို႔ သဘာဝ အရင္းအျမစ္ ေပါမ်ားေသာ ႏိုင္ငံမွ ျပည္သူအမ်ားစုသည္ မိမိတို႔၏ ဇာတိႏိုင္ငံတြင္းမွ တဖြဲဖြဲ ထြက္ခြါေနၾကသည္။ အထူးသျဖင့္ အိမ္နီးခ်င္း ထိုင္းႏိုင္ငံတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသားမ်ား သန္းႏွင့္ခ်ီ ရွိေနၿပီး ေအာက္ေျခသိမ္း အလုပ္ၾကမ္းမ်ား လုပ္ကိုင္၍ ေနထိုင္ၾကရသည္။ ၎တို႔သည္ ထိုင္းႏိုင္ငံ အတြင္းသို႔ ဝင္ေရာက္ လာခဲ့သည္႔ အခ်ိန္မွစ၍ ေနာက္ဆံုး အမိေျမသို႔ ျပန္ခ်ိန္အထိ အခက္အခဲ အမ်ိဳးမ်ိဳးႏွင့္ နိစၥဓူဝ ရင္ဆိုင္ေတြ႔ႀကံဳ ေနရသည္။ အထူးသျဖင့္ ဆင္ကန္း ေတာတိုးသလို လူခံ ရင္းႏွီးသူ မရွိပဲ ပြဲစား၏ အေျပာ ေကာင္းမႈေၾကာင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံထဲကို ဝင္လာလွ်င္ တဖက္ႏိုင္ငံတြင္ အႏၱရာယ္ အမ်ိဳးမ်ိဳးကလည္း လက္ကမ္း ႀကိဳဆိုေနသည္ႏွယ္ လူသား အခ်င္းခ်င္း ကၽြန္အျဖစ္သို႔ ေရာင္းစားခံရဖို႔ အေျခအေန အလြန္ နီးစပ္သြားၿပီလည္း ျဖစ္ေခ်သည္။

ထိုင္းႏိုင္ငံထဲသို႔ ဝင္ေေရာက္ အလုပ္ လုပ္ကိုင္ၾကျခင္းသည္ ကာလံေဒသံကို လိုက္၍ ပံုစံကြဲ ျပားသြားသည္။ လြန္ခဲ့သည့္ ၁၉၉၅-၁၉၉၉ ခုႏွစ္ တဝိုက္တြင္ ျမန္မာျပည္တြင္း၌ ပြဲစားမ်ားက အိမ္တိုင္ယာ ေရာက္လိုက္လံၿပီး စည္းရံုး ေခၚေဆာင္ခဲ့ၾကသည္။ ကုန္က်စားရိတ္ အဝဝကို ပြဲစားမ်ားကပင္ အကုန္က်ခံၿပီး အလုပ္သမားမ်ားက လစာေငြထဲမွ ဖဲ့ဆပ္ရန္ျဖစ္သည္။ ေရႊ၂က်ပ္ခြဲသား ႏွင့္ ညီမွ်ေသာ ထုိင္းဘတ္ေငြကို ပြဲစားအား ဝန္ေဆာင္မႈ အျဖစ္ျပန္လည္ အလုပ္လုပ္၍ အေႂကြးေပးဆပ္ ၾကရသည္။ ဤစနစ္ျဖင့္ မြန္၊ ကရင္ျပည္နယ္ မ်ားႏွင့္ တနသၤာရီတိုင္း တို႔မွ လူမ်ားစြာတို႔သည္ ထိုင္းႏိုင္ငံ အတြင္းသို႔ အစုလိုက္ အၿပံဳလိုက္ ဆူနာမီ လႈိင္းလံုးႀကီးမ်ားႏွယ္ ခ်က္ျခင္း လက္ငင္း ထိုင္းႏိုင္ငံတြင္းသို႔ ေရာက္ရွိ လာခဲ့ၾကသည္။ ထိုသို႔ လာေရာက္၍ အလုပ္လုပ္ကိုင္ ၾကရင္း လူရည္လည္ လာသည့္အခ်ိန္တြင္ အေႂကြးစနစ္ျဖင္ မလာၾကပဲ လက္ငင္း စနစ္ျဖင့္သာ လာၾကေတာ့သည္။

ထိုင္း ႏိုင္ငံအတြင္းသို႔ ဝင္ေရာက္သည့္ လမ္းေၾကာင္း မ်ားစြာရွိသည့္ အနက္ အဓိက ဝင္ထြက္သည့္ လမ္းေၾကာင္းမွာ ျမဝတီ-မဲေဆာက္ လမ္းျဖစ္သည္။ ေစ်းႏႈန္းလည္း ႀကီးၿပီး အႏၱရာယ္လည္း အမ်ားဆံုး ျဖစ္သည္။ ထိုရပ္ဝန္း၌လည္း ရိုးရိုးႏွင့္ရွယ္ ပံုစံ ႏွစ္မ်ိဳးရွိသည္။ ရိုးရိုးဆိုသည္မွာ စစ္ေဆးေရး ဂိတ္မ်ားကို ေက်ာ္ျဖတ္ႏိုင္ရန္ ေတာထဲ ေတာင္ထဲျဖတ္ၿပီး ေကြ႔ပတ္ လမ္းေလွ်ာက္ရသည္။ ရွယ္ဆိုလွ်င္ လမ္းေလွ်ာက္စရာ မလိုပဲ ကားစီးသြားရံုပင္။ လမ္းတြင္ ျဖစ္ပ်က္သမွ် ေပးကမ္း ခ်ိတ္ဆက္ထားမႈတို႔ ကို ပြဲစားက တာဝန္ ယူထားရသည္။ လမ္းေလွ်ာက္သည္ဟု ဆိုရာတြင္ သက္သက္သာသာ လမ္းေလွ်ာက္ရျခင္းမ်ိဳး မဟုတ္ပဲ ေရွ႕ဆံုးက လမ္းျပတဦးႏွင့္ ေနာက္က အထိန္းတဦးတို႔က လိုက္ပါပို႔ေဆာင္၍ မရပ္မနား ေတာတိုး ေတာင္တက္ သြားရျခင္း ျဖစ္သလို မ်က္ေစ႔ကလည္း က်ီးကန္းေတာင္းေမွာက္၊ နားကလည္း စြင္႔ရေသးသည္။ လမ္းျပက လမ္းကၽြမ္းက်င္လွ်င္ ႏွစ္ရက္မွ သံုးရက္ခန္႔သာ ၾကာတတ္ေသာ္ လည္း လမ္းျပကိုယ္တိုင္က လမ္းေပ်ာက္ေနလွ်င္ ၇ရက္ တပါတ္မွ ၁၅ရက္ ခန္႔အထိ ေတာထဲတြင္ ၾကာျမင့္ေနတတ္သည္။ စားစာရာလည္း နတၳိ၊ ေသာက္စရာ ေရလည္းမရွိပဲ ေတာထဲတြင္ ပင္ပန္းဆင္းရဲစြာ ဒုကၡခံရ ေပဦးမည္။

ျခင္၊ မွက္ ပိုးမႊား ကိုက္ခဲဲျခင္း ဒဏ္အျပင္ ထိုပိုးမႊားတို႔မွ တဆင့္ ငွက္ဖ်ားကဲ့သို႔ ကူးစက္ေရာဂါ မ်ား၏ အႏၱရာယ္ကလည္း က်ေရာက္ႏိုင္ေသးသည္။ ထိုင္းနယ္ျခားေစာင့္ တပ္ဖြဲ႔ လွည့္ကင္းထြက္ျခင္း ကိုလည္း ေတြ႔ႀကံဳႏိုင္သည္။ ေတာထဲတြင္ ဥပေဒမရွိသည့္ အတြက္ ၎တို႔ထင္သလို ျပဳလုပ္ျခင္းကို ေရြးခ်ယ္ခြင္႔ မရွိ ခံရမည္ပင္ ျဖစ္သည္။ ထိုသို႔လမ္းေလွ်ာက္ၿပီး စစ္ေဆးေရး ဂိတ္မ်ားကို ေက်ာ္ျဖတ္ခဲ့ၿပီးလွ်င္ အသင့္ေစာင့္ေနေသာ ကားကို စီးရမည္ျဖစ္သည္။ ကားစီးရသည္ ဆိုရာတြင္လည္း သက္ေတာင့္သက္သာ စီးရျခင္းမ်ိဳး မဟုတ္ပဲ ဟန္ျပပစၥည္းတင္ ထားေသာကားထဲတြင္ ေယာက်ား မိန္းမ ၾကပ္ညႇပ္ ႁပြတ္သိပ္ၿပီး လိုက္ပါစီးရျခင္း ျဖစ္သည္။ ဆိုခဲ့ၿပီးေသာခရီး တေလွ်ာက္တြင္ တခ်ိဳ႕မ်ားဆိုလွ်င္ ေတာထဲေတာင္ထဲ ျဖတ္သန္းေနစဥ္ အေမာဆို႔ အားနည္းၿပီး ေသဆံုးျခင္း၊ တခ်ိဳ႕မွာလည္း ကားစီးေနစဥ္တြင္ အသက္ရႉၾကပ္၍ ေသဆံုးျခင္း ျဖစ္ခဲ့ၾက ရသည္ အျဖစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ဒုႏွင္႔ေဒး။

ထိုအခက္အခဲ မ်ိဳးစံုကို ေက်ာ္ျဖတ္ၿပီး သြားလုိရာ ခရီးဆံုးသို႔ ေရာက္ရွိၿပီ ဆိုလွ်င္လည္း စိတ္ခ် ရေသးသည္ မဟုတ္၊ တခ်ိဳ႕ေသာ ပြဲစားမ်ားသည္ ေယာက်္ားေလးမ်ားကို ငါးဖမ္းေလွထဲတြင္ လည္းေကာင္း၊ မိန္းကေလးမ်ားကို ေဖ်ာ္ေျဖေရးရံု မ်ားတြင္လည္းေကာင္း ေရာင္းခ်ထားျခင္း မ်ိဳးကလည္း ႀကံဳႏိုင္ေသးသည္။ ငါးဖမ္းေလွ ဆိုသည္မွာ ထိုင္းကမ္းရိုးတန္းတြင္ ဆြဲေနေသာ ေလွမ်ားထက္ အင္ဒိုနီးရွားသို႔ သြားဆြဲေသာ ေလွမ်ား ဘဂၤလားပင္လယ္၊ ေတာင္တရုတ္ပင္လယ္ထဲတြင္ ငါးခိုးဖမ္းေသာ ေလွသို႔ ေရာင္းစားခံရပါက ေထာင္က်သကဲ့သို႔ ပင္လယ္ ထဲတြင္ ၃ႏွစ္ခန္႔ အနည္းဆုံး ေနထိုင္လုပ္ကိုင္ ရေပေတာ့မည္။ လစာကိုလည္း ပြဲစားကထုတ္ ယူေနသျဖင့္ ကမ္းျပန္ေရာက္လွ်င္ ထိုသူအတြက္ တျပားတခ်ပ္မွ က်န္မည္မဟုတ္ေပ။ လိုက္လံေတာင္းရမ္းဖို႔ ကလည္း ပြဲစား ဘယ္မွာေနသည္ကို မသိရ၊ သူစိမ္းနယ္ တနယ္ျခား ျဖစ္ေနသည္ကိုး၊ မိန္းကေလးမ်ား သည္လည္း ကာရာအိုေက၊ အႏွိပ္ခန္းမ်ားသို႔ ေရာင္းခ် ခံရသည္ဆိုလွ်င္ ဘဝဆံုး ခံရမည္ျဖစ္သည္။ ထိုင္းႏိုင္ငံ အတြင္းရွိ ထိုေဖ်ာ္ေျဖေရး ေနရာမ်ားတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွ တိုင္းရင္းသူ အမ်ိဳးသမီးမ်ား မ်ားစြာ ေရာင္းစားခံ အလုပ္ လုပ္ေနရေၾကာင္း ဆယ္စုႏွစ္ မ်ားစြာကပင္ UNIAP အစီရင္ခံ စာထဲတြင္ ေတြ႔ ေတြ႔ေနခဲ့ရသည္။

အထက္ေဖၚျပပါ ေဘးအႏၱရာယ္မ်ားကို ကံေကာင္း ေထာက္မစြာ ေက်ာ္ျဖတ္ႏိုင္ခဲ့ ၿပီးလွ်င္လည္း အဆင္ေျပၿပီဟု တထစ္ခ် စြဲမွတ္ထား၍ မရေသး။ ထပ္မံ ႀကံဳေတြ႔ရဦးမည့္ အခက္အခဲ ျပႆနာမ်ားစြာ ရွိေနဦးမည္သာ ျဖစ္ေခ်သည္။ လမ္းခရီးအခက္အခဲ၊ ေရာင္းစားခံရျခင္း အခက္အခဲမွ ေက်ာ္လြန္ လာၿပီးလွ်င္ ထိုင္းတြင္ ရပ္တည္ႏိုင္ရန္ အခက္အခဲကို မလြဲမေသ ရင္ဆိုင္ရမည္ ျဖစ္သည္။ ဝင္ေငြေကာင္းေသာ အလုပ္အကိုင္မ်ိဳးကို လူတိုင္း မက္ေမာၿပီး လိုခ်င္ၾကေသာ္လည္း လူတိုင္းရႏိုင္သည္ မဟုတ္။ ထိုင္းႏိုင္ငံတြင္ ျပဌာန္းထားေသာ ဥပေဒအရ ေန႔စားခ အျမင့္ဆံုးရသည့္ ဘန္ေကာက္ႏွင့္ ပတ္ဝန္းက်င္ ၿမိဳ႕မ်ား တြင္ပင္ တေန႔လွ်င္ ၂၀၃ ဘတ္ (က်ပ္ေျခာက္ေထာင္ခန္႔) သာ ရရွိသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အလုပ္သမားအေနျဖင့္ အခ်ိန္ပို ၃နာရီခန္႔ လုပ္ပါမွ တေန႔လွ်င္ ဘတ္၃၀၀ေက်ာ္ (က်ပ္တစ္ေသာင္းခန္႔) သာ ရရွိမည္ ျဖစ္သည္။ ထိုႏႈန္းအတိုင္း တလလံုးလံုး ေဘးမသီ ရန္မခ လုပ္ႏိုင္ပါမွ ဝင္ေငြ ဘတ္၇၅၀၀-၈၀၀၀ခန္႔ (က်ပ္ႏွစ္သိန္းခြဲခန္႔) ရႏိုင္ေပမည္။ အခန္းခ၊ စားစာရိတ္မ်ား ႏႈတ္ၿပီး ေခၽြတာ စုေဆာင္းလွ်င္ပင္ တလလွ်င္ က်ပ္တသိန္းခြဲ ခန္႔သာ စုေဆာင္းႏိုင္ေပမည္။

ေဖၚျပပါ တြက္ခ်က္ထားျခင္းမွာ ထိုင္းတြင္ ဝင္ေငြအေကာင္းဆံုး ေနရာေဒသျဖစ္ေသာ ဘန္ေကာက္ႏွင့္ အနီး၅ခရိုင္ကို အေျခခံၿပီး တြက္ထားျခင္းသာ ျဖစ္သည္။ ထိုင္းႏိုင္ငံတဝွမ္း အထူးသျဖင့္ နယ္စပ္ ေဒသမ်ားတြင္ ဥပေဒက ျပဌာန္းထားေသာ အနိမ့္ဆံုး လုပ္အားခမွာ ဘတ္(ထိုင္းေငြ) တရာေက်ာ္သာ ျဖစ္သည္။ ဥပေဒက ျပဌာန္းထားေသာ္လည္း အလုပ္ရွင္မ်ားက ဥပေဒအတိုင္း အလုပ္သမားမ်ားကို လုပ္အားခ ေပးသည္ မဟုတ္ေပ။ ဥပမာအားျဖင့္ မဲေဆာက္ၿမိဳ႕တြင္ အေျခခံ အနိမ့္ဆံုး လုပ္အားခမွာ ၁၅၁ ဘတ္ျဖစ္ေသာ္လည္း အလုပ္သမားတို႔သည္ ၅၀-၈၀ ဘတ္ အထိသာ အမ်ားအားျဖင့္ ရရွိၾကၿပီး ဥပေဒ အတိုင္းရရွိသည့္ အလုပ္သမား ဆိုသည္မွာ မရွိသေလာက္ပင္ ရွားပါးလွပါသည္။ လုပ္ငန္းခြင္တြင္ ေခါင္းပံုျဖတ္ အျမတ္ထုတ္မႈ၊ သိကၡာတရားကို ေစာ္ကားခံရမႈ၊ လုပ္ငန္းခြင္တြင္ အႏၱရာယ္ႀကံဳ ရမမႈမ်ား စသည္ေနာက္ဆက္တြဲ ျပႆနာမ်ားစြာတို႔ က်န္ရွိေနပါေသးသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံတြင္ လာေရာက္ၿပီး အလုပ္ လုပ္ကိုင္ၾကသူမ်ားသည္ ပြဲစားမ်ားမွ တပါး ရိုးရိုးအလုပ္သမားမ်ား အေနျဖင့္ တလံုးတခဲျဖင္႔ စီးပြါးေရး အဆင္ေျပသြားသူ ဟူ၍ မရွိပဲ ရရစားစား ဘဝမ်ားျဖင့္သာ ရပ္တည္ ေနထိုင္သြားရၿပီး အခက္အခဲ မ်ိဳးစံုၾကားတြင္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ရုန္းကန္ လႈပ္ရွားေနၾကရသည္။ ႏိုင္ငံရပ္ျခားတြင္ အလုပ္ လုပ္ေနၾကသူမ်ားအနက္ ထိုင္းႏိုင္ငံတြင္ အလုပ္ လုပ္ေနၾကသူမ်ား၏ ဘဝမ်ားသည္ အနိမ့္က်ဆံုး အေနအထားတြင္ ရွိေနေသးသည္။ လူေနမႈ အဆင့္အတန္း၊ ဂုဏ္သိကၡာ တရားမွစ၍ ဝင္ေငြအဆံုး ႏႈိင္းယွဥ္လွ်င္ အလြန္ပင္ကြာ ျခားေနၾကသည္။ စင္ကာပူတြင္ ႏွစ္ရွည္လမ်ား အလုပ္ လုပ္ၿပီး စုေဆာင္းသူ တဦးသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ ျပန္သည့္အခါ အေတာ္အသင့္ ရပ္တည္ႏိုင္မည္ ျဖစ္ေသာ္လည္း ထိုင္းတြင္ အဆင္ေျပၿပီး စုေဆာင္းမိသူသည္ အမိျမန္မာျပည္တြင္ ျပန္လည္ ရပ္တည္ႏိုင္ရန္ အလြန္ ခက္ခဲလွေပသည္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း ထိုင္းတြင္ လာေရာက္အလုပ္ လုပ္ေနၾကသူမ်ား တြင္ ယခုမွ လာေရာက္အလုပ္ လုပ္သူထက္ ဆယ္စုႏွစ္ႏွင့္ ခ်ီၿပီး ေနထိုင္ လုပ္ကိုင္ေနၾကသူ မ်ားက အမ်ားစု ျဖစ္ေနၾကသည္ကို ေတြ႔ရွိရမည္ ျဖစ္သည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ေနာက္ဆံုးပိတ္ သင္ခန္းစာ ထုတ္ရလွ်င္ ထိုင္းတြင္ လာေရာက္အလုပ္ လုပ္မည္ဆိုပါက ဦးစြာ ရင္းႏွီးၿပီး စိတ္ခ်ရသူ နယ္ေျမခံ လိုအပ္သည္။ လမ္းခရီးတြင္ အခက္အခဲ အမ်ိဳးမ်ိဳးႏွင့္ ႀကံဳႏိုင္သည္။ ထိုအခက္အခဲမ်ားကို ေက်ာ္ျဖတ္ၿပီးလွ်င္ အလုပ္အကိုင္ အဆင္ေျပေျပ ျဖစ္ရန္၊ အလိမ္မခံရရန္ႏွင့္ အႏွိမ္မခံရဖို႔ လိုအပ္မည္ ျဖစ္သည္။ ထိုသို႔ အလုပ္လုပ္ရာတြင္လည္း ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ (အနည္းဆံုး၄-၅ႏွစ္ခန္႔) လုပ္ၿပီးျဖစ္လွ်င္ပင္ ထိုအလုပ္သမား အတြက္ တိက်ေရရာေသာ အနာဂတ္မ်ိဳး ရပ္တည္မႈမ်ား ရရွိလိမ့္မည္ဟု မေျပာႏိုင္ေသးေပ။

သို႔ျဖစ္ပါ၍ ထိုင္းႏိုင္ငံအတြင္းရွိ အလုပ္သမားေပါင္း တစ္သန္းေက်ာ္ ႏွစ္သန္းခန္႔ တို႔သည္ မေရရာေသာ၊ အႏၱရာယ္ႏွင့္ လံုးပမ္းေနရေသာ ေန႔စဥ္ဘဝမ်ားကို ရင္ဆိုင္ေက်ာ္ျဖတ္ ေနရင္း မိမိတို႔၏ ေဝဝါးေနေသာ အနာဂတ္ မိသားစုဘဝကို တည္ေဆာက္ ေနၾကသူမ်ားသာ ျဖစ္ေပေတာ႔သည္ဟု ေကာက္ခ်က္ ခ်ရေတာ့မည္ ျဖစ္သည္။